Dr Ewelina Stobiecka

radca prawny

Od kilkunastu lat wspieram przedsiębiorców w rozwiązywaniu sporów gospodarczych w sądzie i poza nim. Występuję zarówno w roli pełnomocnika, negocjatora jak i mediatora...
[Więcej >>>]

Rozwiąż swój spór

Mediacja a koncyliacja

Ewelina Stobiecka10 stycznia 2019Komentarze (0)

Mediacja a koncyliacja

Nieodzowną cechą naszego obrotu gospodarczego są spory, których rozwiązywanie generuje często wysokie koszty i jest czasochłonne. Dlatego też coraz częściej strony konfliktu poszukują alternatywnych metod, które pozwolą im na szybsze i tańsze rozwiązanie problemu i często kontynuowanie współpracy. 

Praktyka obrotu gospodarczego wykształciła przeróżne alternatywne dla drogi sądowej metody rozwiązywania konfliktów. Wśród nich są m.in. mediacja i koncyliacja, często ze sobą mylone. Czym są i jak je stosować?

Mediacja

Mediacja jest metodą rozwiązywania sporów na drodze aktywnej i efektywnej komunikacji moderowanej przez niezależnego mediatora. Prywatna mediacja pozwala stronom kreować relacje i zarządzać konfliktem bez udziału, przymusu i ingerencji państwa, co często przynosi korzystne skutki biznesowe i kontynuację współpracy. 

W przypadku mediacji prywatnej strony sporu same wybierają centrum mediacji, wykwalifikowanego mediatora oraz uzgadniają koszty mediacji. Ugoda zawarta przed mediatorem i zatwierdzona przez sąd ma taką samą wagę prawną jak wyrok sądowy, więc skutek jaki wywołuje ugoda jest porównywalny ze skutkiem jaki daje wyrok sądowy. Zdecydowaną zaletą mediacji są jednak jej przewidywalne koszty oraz szybkość postępowania. W trakcie mediacji istnieje możliwość uzgodnienia optymalnego rozwiązania, wypracowania ugody przez same strony konfliktu co dodatkowo gwarantuje jej późniejsze dobrowolne wykonanie. 

Oczywiście niezwykłą rolę ma do odegrania mediator, który moderuje taką dyskusję oraz pomaga stronom przezwyciężyć ewentualne impasy. Bazując na swoim doświadczeniu może bowiem także proponować stronom kierunki ewentualnej ugody lub angażować ewentualnych ekspertów, którzy mogliby służyć stronom swoją specjalistyczną wiedzą.  

Czym jest koncyliacja?

Obok mediacji do rozwiązywania sporów wykorzystywana jest także koncyliacja. Szczególnie popularna jest ona w USA oraz w krajach europejskich z ugruntowaną praktyką ADR (Alternative Dispute Resolution). Jest to metoda nadal rzadko wykorzystywana w Polsce. 

Co do zasady polega na rozpatrzeniu sporu przez niezależnego koncyliatora, bądź specjalną komisję koncyliacyjną. Może to być komisja stała lub powołana ad hoc przez strony sporu. Istnieje specjalny tryb  powoływania komisji koncyliacyjnej. I tak każda ze stron sporu powołuje swoich koncyliatorów,  a następnie skład komisji zostaje uzupełniony o koncyliatorów neutralnych w liczbie zapewniającej im większość w komisji. Nie można wszcząć postępowania koncyliacyjnego bez zgody drugiej strony sporu. 

Rolą koncyliatora lub komisji jest zaproponowanie rozstrzygnięcia, które byłoby do przyjęcia przez strony sporu, albo pozwoliłoby im na wypracowanie własnego rozstrzygnięcia. Wnioski komisji są tylko propozycją skierowaną do stron, bez jakiejkolwiek mocy wiążącej. 

Koncyliatorzy kontrolują proces rozwiązywania konfliktu, chronią przed jego eskalacją, pomagają stronom zrozumieć problem, dokonać analizy konsekwencji różnych rozwiązań. W przypadkach szczególnych konfliktów mogą pośredniczyć w utrzymaniu komunikacji między stronami. Wybór rozwiązania zawsze należy do uczestników postępowania, natomiast opracowaniem końcowego porozumienia zajmują się koncyliatorzy. Oczywiście cała procedura podobnie jak w przypadku mediacji ma charakter poufny, a materiały zebrane przez komisję nie mogą być wykorzystane w dalszym postępowaniu bez wyraźnej zgody stron.

Niejednokrotnie obydwa pojęcia koncyliacji i mediacji są w Polsce mylone lub też ich odróżnienie nastręcza problemy w praktyce. Często też słyszy się, że koncyliacja ma być jedną z postaci mediacji, wyróżniającą się tym, że koncyliator nie bierze bezpośredniego udziału w procesie uzgadniania sposobu rozwiązania sporu, a jedynie ogranicza się do ułatwienia komunikacji między stronami przez uzgadnianie stanowisk pomiędzy nimi. 

Według innych założeń, różnica między mediacją i koncyliacją polega na tym, że w ramach mediacji mediator ma jedynie stworzyć stronom warunki do zawarcia porozumienia (ugody), samo rozwiązanie sporu musi się wywodzić od stron, a nie może być ustalone lub zaproponowane przez mediatora. Z kolei w ramach koncyliacji – koncyliator proponuje stronom pojednawcze zakończenie istniejącej między nimi sytuacji spornej, a nie tylko łagodzi napięcia między stronami. Jest on uprawniony do przedstawienia stronom propozycji rozwiązania sporu, która nie jest jednak dla stron wiążąca i w każdej chwili może zostać przez nie przyjęta albo odrzucona. 

Wydaje się jednak, ze na gruncie polskich rozwiązań prawnych mediator także może proponować, wskazywać stronom ewentualne kierunki potencjalnej ugody. Jak więc widać zasadniczą różnicą pomiędzy mediacją a koncyliacją jest fakt, iż to koncyliator bądź komisja koncyliacyjna sama formułuje propozycję załatwienia sporu, a nie wspólnie ze stronami sporu.

Jakkolwiek definiowalibyśmy mediacje i koncyliacje niewątpliwie obydwie te metody alternatywnego rozwiązywania sporów są rozwiązaniami zdecydowanie tańszymi i szybszymi od tradycyjnego procesu sądowego. Dają stronom poczucie większej kontroli nad sporem i jego rozwiązaniami. 

Wydaje się, że sięganie do alternatywnych metod rozwiązywania konfliktów to kwestia kultury prawnej stron. Niejednokrotnie także to wynik zimnej kalkulacji kosztów i ewentualnych wcześniejszych doświadczeń związanych z rozwiązywaniem sporów.

Jeśli chcesz abyśmy pomogli Ci rozwiązać spór w biznesie, zapraszam do kontaktu:

tel.: +48 669 73 79 79e-mail: e.stobiecka@taylorwessing.com

{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }

Dodaj komentarz

Wyrażając swoją opinię w powyższym formularzu wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez dr Ewelinę Stobiecką Twoich danych osobowych w celach ekspozycji treści komentarza zgodnie z zasadami ochrony danych osobowych wyrażonymi w Polityce Prywatności

Administratorem danych osobowych jest dr Ewelina Stobiecka z siedzibą przy ul. Mokotowskiej 1 w Warszawie.

Kontakt z Administratorem jest możliwy pod adresem e.stobiecka@taylorwessing.com.

Pozostałe informacje dotyczące ochrony Twoich danych osobowych w tym w szczególności prawo dostępu, aktualizacji tych danych, ograniczenia przetwarzania, przenoszenia danych oraz wniesienia sprzeciwu na dalsze ich przetwarzanie znajdują się w tutejszej Polityce Prywatności. W sprawach spornych przysługuje Tobie prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

Poprzedni wpis:

Następny wpis: